Po rodzinnym obiedzie na Wszystkich Świętych ktoś z gości podsunął psu kawałek tłustej pieczeni, a rano na spacerze widzisz żółtą kupę? Jeśli pies biega, je i pije jak co dzień, kolor zwykle wraca do normy w 24–48 godzin. Groźny jest dopiero kał blady, szary lub gliniasty, zwłaszcza z żółtymi białkami oczu albo ciemnym moczem.
Sam przez to przechodziłem więcej razy, niż chciałbym przyznać. Każde rodzinne spotkanie przy stole kończy się tym, że ktoś „tylko troszkę” dzieli się z psem. Dlatego zamiast od razu panikować, oceniam kolor po kolei, od najmniej do najbardziej niepokojącego.
Żółty i uformowany stolec po tłustym kąsku
Zdrowa psia kupa jest brązowa, bo w jelitach przemieniają się barwniki żółciowe. Kiedy treść pokarmowa przesuwa się szybciej albo pies musi nagle strawić więcej tłuszczu, stolec robi się żółty, pomarańczowy, czasem żółtozielony. Tłusta skórka z pieczeni, kilka gryzaków naraz, nagła zmiana karmy albo stres przy gościach wystarczą, żeby wrażliwy pies tak zareagował.
Jeśli kał jest nadal uformowany, a pies ma apetyt i energię, nie zakładam choroby. Odstawiam resztki ze stołu i nowe przysmaki, pilnuję świeżej wody i oglądam kolejne wypróżnienia. Kolor powinien wrócić do normy w ciągu 24–48 godzin. Gdy żółty stolec nie mija albo wraca, umawiam wizytę, zamiast przez wiele dni zmieniać karmę na własną rękę.
Czy żółta biegunka to już powód do wizyty?
Żółta, luźna lub śluzowata kupa to inny poziom niż pojedynczy jaśniejszy stolec. Za takim obrazem może stać podrażnienie jelit, nietolerancja pokarmowa, infekcja albo pasożyty, w tym Giardia. Podejrzenie pasożytów rośnie, gdy biegunka nawraca, brzydko pachnie, a pies pił z kałuży albo biegał na wspólnym wybiegu z innymi psami.
Liczę wtedy, ile razy pies się wypróżnia, czy pojawił się śluz, czy wymiotuje i jak się zachowuje. Nie daję mu leków dla ludzi ani przypadkowych środków przeciwbiegunkowych, bo mogą zamaskować objawy albo zaszkodzić. Probiotyk nie zastąpi badania kału. U szczeniaka bez pełnego cyklu szczepień, u seniora i u psa przewlekle chorego nie czekam, bo odwodnienie przychodzi u nich szybko.
Jasny, tłusty i obfity kał wskazuje na trzustkę
Kolejny stopień to kupa jasna, tłusta, bardzo obfita i wyjątkowo cuchnąca. Taki obraz pasuje do kłopotów z trawieniem tłuszczów, w tym do niewydolności zewnątrzwydzielniczej trzustki. Charakterystyczne jest chudnięcie mimo dobrego apetytu i duża ilość kału.
Inaczej wygląda zapalenie trzustki: ból brzucha, wymioty i niechęć do jedzenia. Pies kuli się, nie może znaleźć sobie miejsca, a brzuch bywa wzdęty i bolesny. Przy takich objawach jadę do lekarza, a nie obserwuję psa w domu.
Kiedy szary lub gliniasty kał to sygnał z wątroby?
Na końcu skali jest kał bardzo blady, szary albo przypominający glinę. Taki kolor sugeruje, że do jelit nie dociera dość żółci, więc problem może dotyczyć wątroby, pęcherzyka żółciowego lub dróg żółciowych. Wtedy zaglądam psu w oczy i do pyska. Żółte białka oczu, żółte dziąsła lub skóra oraz ciemny mocz oznaczają, że trzeba jechać do weterynarza.
Na pilną pomoc nie czekam też przy krwi w kale, czarnym smolistym stolcu, zapaści, apatii, chwiejnym chodzie albo wtedy, gdy pies nie chce pić. W takiej sytuacji nie ma znaczenia, czy wcześniej zjadł coś tłustego.
Co zabrać do weterynarza
- zdjęcie stolca z telefonu,
- świeżą próbkę kału w czystym pojemniku, która przyspiesza badanie w kierunku pasożytów,
- listę tego, co pies zjadł w ostatnich 48 godzinach, łącznie z kąskami od gości,
- nazwy leków i suplementów, które przyjmuje,
- informację, ile razy się wypróżniał i od kiedy kolor jest inny.
Lekarz zacznie od badania: oceni nawodnienie, temperaturę, dziąsła, bolesność brzucha i masę ciała. Potem może zlecić badanie kału, morfologię, biochemię krwi, test w kierunku zapalenia trzustki albo USG jamy brzusznej. Pojedynczy ujemny wynik badania kału nie zawsze wyklucza pasożyty, więc nie zdziw się, jeśli trzeba będzie je powtórzyć.
